İstanbul Büyükşehir Belediye (İBB) Başkanı ve CHP'nin Cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu'nun, 1990 yılında Girne Amerikan Üniversitesi'nden (GAU) İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi'ne yaptığı yatay geçişin usulsüz olduğu gerekçesiyle diplomasının iptal edilmesine karşı açtığı dava reddedildi. İstanbul 5. İdare Mahkemesi, davayı Cuma günü karara bağladı.
Mahkemenin ret kararına ilişkin gerekçeli karar da ortaya çıktı. Kararda, 35 yıl önceki yatay geçiş sürecine ilişkin mevzuat, idari işlemler, üniversite yönetiminin yetkileri ve öğrencinin sorumluluğu ayrıntılı şekilde ele alındı.
MEVZUATA AYKIRILIK TESPİTİ
Halktv.com.tr'de yer alan habere göre mahkeme, yatay geçişin yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 21 Ekim 1982 tarihli ve 17845 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Yükseköğretim Kurumları Arasında Önlisans ve Lisans Düzeyinde Yatay Geçiş Esaslarına İlişkin Yönetmelik hükümlerine atıf yaptı. Kararda, söz konusu yönetmeliğin 2, 3, 5, 8 ve 11. maddeleri ile sonraki yıllarda yürürlüğe giren mevzuat hükümleri değerlendirildi.
Mahkeme, yatay geçişin temel şartı olan "eş değerlilik" ilkesinin ihlal edildiğine hükmederek, Yükseköğretim Kurulu'nun (YÖK) 1990 yılında Kuzey Kıbrıs'ta yalnızca Doğu Akdeniz Üniversitesi'ni tanıdığını, Girne Amerikan Üniversitesi'nin ise YÖK tarafından ancak 1993 yılında tanındığını kaydetti.
Kararda, "Tanınmayan bir üniversiteden devlet üniversitesine geçiş hukuken mümkün değildir" ifadesine yer verildi.
SORUMLULUK ÖĞRENCİYE YÜKLENDİ
Mahkeme, İstanbul Üniversitesi'nin kontenjanı yönetmeliğe aykırı şekilde artırmasını "açık hata" olarak nitelendirdi. Ancak bu hatanın öğrenci lehine kazanılmış hak doğurmayacağına hükmeden mahkeme, tüm sorumluluğu yatay geçişin yapıldığı tarihte 19 yaşında olan Ekrem İmamoğlu'na yükledi.
Gerekçeli kararda, dava dosyasının incelenmesinde İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 8 Kasım 2024 tarihli yazısı üzerine hazırlanan Yükseköğretim Denetleme Kurulu'nun 17 Şubat 2025 tarihli ve 12 sayılı araştırma raporuna da yer verildi.
İLAN VE KONTENJAN DETAYLARI
Kararda, İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Yönetim Kurulu'nun 27 Haziran 1990 tarihli ve 22 sayılı kararıyla yatay geçiş için kontenjan ayrıldığı, yatay geçiş ilanının 30 Temmuz 1990 tarihli Milliyet gazetesinde yayımlandığı belirtildi. İlanda son başvuru tarihi 14 Eylül 1990 olarak duyurulmasına rağmen, 12 Eylül 1990 tarihinde yatay geçiş işlemlerinin tamamlandığı ve başvuruların ilana aykırı şekilde sonlandırıldığı kaydedildi.
Ayrıca aynı gün alınan yeni bir yönetim kurulu kararıyla kontenjanın 55'ten 60'a çıkarıldığı, bunun da yönetmeliğe aykırı olduğu vurgulandı.
"ŞARTI SAĞLIYOR" TESPİTİNE RAĞMEN RET
Mahkeme kararında, İmamoğlu ile birlikte yatay geçiş yapan ve diploması iptal edilmeyen diğer öğrencilerin not ortalamalarına da yer verildi. Buna göre, İ.H.M.'nin 3.54, H.U.'nun 2.75, İ.K.'nin 2.63, Ekrem İmamoğlu'nun ise 2.50 not ortalamasına sahip olduğu belirtildi.
Kararın ilk bölümlerinde, İmamoğlu'nun mevzuatta aranan yüzde 60 not ortalaması şartını sağladığı ifade edilmesine rağmen, başarı sıralaması yapılması halinde kontenjan dışında kaldığı yönünde değerlendirme yapıldı.
"AĞIR HUKUKİ SAKATLIK" DEĞERLENDİRMESİ
Mahkeme, yatay geçiş sürecinde idare elemanlarının "bilinçli, sistemli ve belirli bir organizasyon içerisinde hareket ettiklerini" belirterek, ağır ve açık hukuka aykırılıkların bulunduğuna hükmetti. Kararın sonuç bölümünde, söz konusu hukuki sakatlıkların Ekrem İmamoğlu tarafından bilinmemesinin hayatın olağan akışına uygun olmadığı değerlendirmesine yer verildi.