NATO'DAN TÜRKİYE'DE FÜZE DÜŞÜRÜLMESİNE İLİŞKİN AÇIKLAMA

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, dün İran'dan ateşlenen ve Türkiye'nin Hatay ili semalarında düşürülen balistik füzeye ilişkin açıklamalarda bulundu. Rutte, olayın ciddiyetine vurgu yaparken, NATO'nun kolektif savunma maddesinin uygulanmayacağını duyurdu.

"TÜRKİYE'DE FÜZE DÜŞÜRÜLMESİ CİDDİ BİR OLAY"

Rutte, yaptığı değerlendirmede, "Türkiye'de füze düşürülmesi ciddi bir olaydı" ifadesini kullandı. Ancak bu olayın NATO'nun 5. maddesinin uygulanmasını gerektirmediğini belirterek, "5. Maddenin uygulanması söz konusu değil" dedi.

NATO Genel Sekreteri, yaşanan olayın ittifakın tetikte olduğunu gösterdiğini vurguladı. Ayrıca İran'ın Avrupa için de tehdit haline gelmeye çok yakın olduğu uyarısında bulundu.

"ABD NE YAPTIĞINI BİLİYOR, TRUMP'I DESTEKLİYORUZ"

ABD'nin İran'a yönelik saldırıları hakkında da konuşan Rutte, Washington yönetimine tam destek verdi. "Bence ABD ne yaptığını biliyor, İran'ın nükleer ve füze kapasitesinin ortadan kaldırması nedeniyle Trump'ı destekliyoruz" ifadelerini kullandı.

Rutte, İran'daki durumun nasıl sonuçlanacağını değerlendirmenin zor olduğunu da sözlerine ekledi.

NATO'NUN 5. MADDESİ NEDİR?

NATO'nun en önemli maddesi olarak kabul edilen 5. madde, bir üye ülkeye yapılacak silahlı saldırının tüm müttefiklere yapılmış sayılacağı hükmünü taşıyor. İşte 5. maddenin tam metni:

"Taraflar, Kuzey Amerika'da veya Avrupa'da içlerinden bir veya daha çoğuna yöneltilecek silahlı bir saldırının hepsine yöneltilmiş bir saldırı olarak değerlendirileceği ve eğer böyle bir saldırı olursa BM Yasası'nın 51. Maddesinde tanınan bireysel ya da toplu öz savunma hakkını kullanarak, Kuzey Atlantik bölgesinde güvenliği sağlamak ve korumak için bireysel olarak ve diğerleri ile birlikte, silahlı kuvvet kullanımı da dahil olmak üzere gerekli görülen eylemlerde bulunarak saldırıya uğrayan Taraf ya da Taraflara yardımcı olacakları konusunda anlaşmışlardır. Böylesi herhangi bir saldırı ve bunun sonucu olarak alınan bütün önlemler derhal Güvenlik Konseyi'ne bildirilecektir. Güvenlik Konseyi, uluslararası barış ve güvenliği sağlamak ve korumak için gerekli önlemleri aldığı zaman, bu önlemlere son verilecektir."

5. MADDE HANGİ DURUMLARDA UYGULANIR?

NATO'nun 5. maddesinin uygulanabilmesi için bir üye ülkenin topraklarına, gemilerine veya uçaklarına yönelik fiili bir "silahlı saldırı" gerçekleşmiş olması gerekiyor. Antlaşmanın 6. maddesiyle sınırları çizilen coğrafi kapsam; Avrupa ve Kuzey Amerika topraklarını, Türkiye'nin tamamını ve Yengeç Dönencesi'nin kuzeyindeki adaları içeriyor.

Siber saldırılar da günümüzde gelişen teknolojiyle birlikte, eğer bir toplumu felç edecek düzeyde fiziksel hasara yol açarsa 5. madde kapsamında değerlendirilebiliyor.

Saldırı gerçekleştikten sonra ilgili üye ülke müttefiklerini bilgilendiriyor ve Kuzey Atlantik Konseyi bir araya gelerek durumun bir "5. madde vakası" olup olmadığına karar veriyor. Karar alındığında, her müttefik ülke kendi anayasal süreçlerine uygun olarak, silahlı kuvvet kullanımı dahil "gerekli gördüğü" her türlü yardımı yapmakla yükümlü hale geliyor.